Bültenlere Dön

SULTAN MUSTAFA II DEVRİNDE

YABANCI GÜMÜŞ PARALARIN ÜZERİNDE YAPILAN ÜST BASIM

Kenneth M. MACKENZIE

Sayın bülten okuyucularının bildiği gibi, Sultan Mustafa II Devri olan 1697 senesinde verilen bir emir üzerine tedavüldeki bütün yabancı paralar toplattırılarak üzerlerine yeniden kendi tuğrasını veya o devirdeki Osmanlı paralarında kullanılmış olan saltanat ibaresini darp ettirip tekrar tedavüle arz ettirilmiştir.

Bu tip paraların eritilmekten kurtulup günümüze kadar gelebilenleri gayet nadirdir. Bunlar ise British Museum (no’s 418-419), Cem Sultan (no 1793) ve Arkeoloji Müzesi (Artuk no 1723)’nde görüldükleri gibi kuruş veya zolta değerlerinde olup, hepsi de Konstantaniyye darplıdırlar. Daha küçük değerli bu tip paraların varlıkları bilinmekte ise de, nadiren görülmüşlerdir.

Son zamanlarda dikkatimi çeken bu resimdeki para kuruş tipli, tuğra üst basımlı ve Edirne darp yerlidir. 17. asır Polonya çeyrek taleri üzerine darbedilmiştir. Üst basımdaki kalıp, bu demdeki altın paraların kalıbının eşidir. Katalog Nuri Pere (no 481)’de görüldüğü ve İsmail Galip (no 589) kitabında tarif edildiği gibidir.

Yakında bu tip paralara dair bir makale neşredileceği için, bu paranın hangi koleksiyoncuya ait olduğunu açıklayamıyorum.

Bu tip paralar bugüne kadar gördüğüm Sultan Mustafa II’ye ait yegâne tuğralı gümüş paralardır.

Bu husustaki ilgim Sir Richard Knolles tarafından başlanmış olup “The Generale Historie of the Turkes, from the Original of that Nation, to the Growth of the Ottoman Empire” ve Sir Paul Rycaut tarafından devam ettirilmiş olan bu kitaptaki pasajlardan sonra daha da artmıştır.

Bu kitap çok nadir olduğu için, içindeki üst basımla ilgili pasajı arkadaşların bilgi edinmeleri için neşredilmesini uygun gördüm.